Mobiele ogen

verhaal

Met een kater van de vorige avond loopt Rino zijn atelier in. Hij had zich voorgenomen vandaag op te ruimen, het wordt hoog tijd. Veel zin heeft hij niet. Zijn ogen dwalen door de ruimte en blijven rusten op de muur waar twee ogen hem streng aanstaren.

Het is een vreemd object van een gepensioneerd tandarts die aan zee woont in een appartementen complex en van aangespoelde spullen allerlei collages fabriceert. Dit kunstwerk, volgens de enthousiaste knutselaar werd eigenlijk aan hem opgedrongen. En hij had niet geweigerd want op een of andere manier fascineerde het hem.
Dagelijks staren de ogen hem aan tussen de vele schilderijen waar Rino de laatste tijd aan heeft gewerkt. Zwarte stippen op de rollers van deodorant sticks die kunnen bewegen. Dat moet zijn belangstelling hebben gekregen toen, dat aan de ogen draaien. Was grappig. Tijdens het rondlopen in zijn atelier heeft hij vaak het gevoel dat hij wordt gevolgd.

Rino blijft vlak voor de collage staan. Best leuk gevonden: uiteinden, balletjes van rollers onder twee halve delen van omgekeerde kopjes als wenkbrauwen, het ziet er zelfs spannend uit. Hij draait aan de ogen, laat ze verschillende kanten opkijken. Kortgeleden kreeg hij ineens een hekel aan die tanden man aan zee. Wel jammer, want bij hun ontmoeting had hij het gevoel dat een mogelijke vriendschap zich aandiende. Kunstbroeders.

Het wordt de hoogste tijd dit kunstig gemaakte frutsel weg te doen, vindt Rino. Zolang deze ogen aan de muur hangen blijft hij aan hem herinneren. Terwijl hij het contact bewust heeft afgesneden, de ingeslagen weg gestopt, mails niet meer gestuurd. Geen last meer van die fouten in de spelling, van dat sorry, ik ben dyslectisch. Een makkelijk excuus van die mondkijker. Nee, nee. Ineens had hij er geen zin meer in.

Met een zucht gaat hij op een krukje zitten. Wegdoen betekent verlost worden van die schaterlach met zijn volmaakt witte gebit. Mensen moeten mij nemen zoals ik ben, was zijn slogan. Jaja. Dat heeft hij ongetwijfeld meegenomen uit zijn praktijk als tandarts. Slachtoffers in de stoel dienden zich over te geven aan hem, anders….. ophoepelen uit de praktijk, niets aan te verdienen.
Toen Rino hem bij het zwembad voor het eerst zag kreeg hij een uitnodiging zijn appartement met werkplaats te bezoeken. Achteraf voelde dat als naar de tandarts gaan.

Het eerste wat die gepensioneerde brugbouwer toen zei: ik heb zeven auto’s. Dat moest hij direct als bezoeker wel even weten. En vervolgens: ik ben een vermogend man. Jaja.
Nooit heeft Rino interesse gehad voor meer dan een auto, en voor status of vermogen. Zolang iemand niet te koop loopt met kijk mij eens gedrag kan hij het met iedereen vinden. Wie het breed heeft, laat het breed hangen, was zijn spontane reactie op dat moment, een oud gezegde.
Toen hij een paar van die auto’s van de vuller zag staan zei hij voor de grap het lijkt wel of jij eigenaar bent van dit zee complex. De witte tanden man pikte dat serieus op, lachte hard en genoot van de veer die Rino in zijn reet stopte: O ja? Dat doet me goed. Zo voelt het ook wel ja.

In eerste instantie had hij hem het voordeel van de twijfel gegeven. Vroeger werd thuis niet vriendelijk over tandartsen gesproken. Money makers volgens z’n broer. Rijk geworden door onwetende mensen van alles in hun mond aan te smeren. Mogelijk deed deze man dat ook. Zijn rijkdom moet ergens vandaan komen.
Onzin Rino! Dat weet ik niet en het interesseert me ook niet. Geen zin daarover na te denken. Misschien is hij gewoon een uitzondering en komt het geld netjes als erfenis van zijn familie. Vermogend? Zoiets is moeilijk te controleren. De mondreparateur moet je op zijn woord geloven. Was hij wel tandarts en niet een acteur voor een of andere reklame voor tandpasta?

De oogbollen draait Rino zo dat de stippen naar beneden wijzen. Hij herinnert zich het restaurant waar hij hem had uitgenodigd.
Het is prijzig, kun je dat wel betalen? zei die idioot.
Ze zaten tegenover elkaar en hij wenkte de ober. De mondkunstenmaker zat rechtop, staarde met een vreemde blik in zijn portemonnee alsof zijn ogen de inhoud inspecteerden. Onbehaaglijk had Rino op de rekening gekeken en in een gespannen stilte voelde hij dat al zijn handelingen nauwkeurig werden gevolgd. Nooit had hij zich zo bekeken gevoeld tijdens het afrekenen.

Met beide handen draait hij de ogen naar boven, pakt een stoel en gaat voor het kunstige gezicht zitten. De afwerking op de achtergrond van stevig karton is eigenlijk slordig uitgevoerd. En die ogen …. die ogen ….die zijn….
Ineens komt het verstikkende gevoel aan zee in zijn keel terug. Die ogen lijken … de ogen van de maker zelf.
‘Verdomd, het is een zelfportret!!’ roept Rino luid door het atelier.
Het hing in dat slaapkamertje van zijn appartement liet met de ogen zien dat de maker in de buurt was. Big brother als mondkijker. Natuurlijk had die knutselaar geen probleem met het weggeven van dit prul! Graag zelfs. Voortdurend herinnerd aan hem, de auto’s en zijn vermogen.

De ogen op de rollers lijken ineens dwars door hem heen te kijken. Hij staat op en draait het ene oog naar boven, het andere naar beneden, haalt het karton van de muur en loopt ermee naar de prullenmand. Hij wil alles lostrekken maar bedenkt zich op het laatste moment. Weggooien kan altijd nog.
Hij kijkt rond en loopt naar de buitendeur van zijn studio. Het zeewaardig kunstwerk zet hij voor de plant op de vensterbank naast de deur. De rollers draait hij zo dat ze iemand aankijken die voor de deur staat. Buiten op de stoep controleert hij of de kijkrichting van de ogen klopt.
Bedankt mondgodheid, voor je gratis controle camera!

december 2023