Chippen graag

essay

Sinds kort kijk ik vanuit mijn huis uit op een stralingsmast met kastjes. Kleine kastjes. Niet echt fraai. Lelijk eigenlijk. Ik las dat in die dingen 5G zit dat ervoor zorgt dat veel communicatie onzichtbaar sneller door de lucht gaat. Een nieuw soort straling ook die het leven verrijkt! Zo wordt verteld.

Ik vraag me af wanneer ik naar die paal kijk of over de vormgeving is nagedacht. Opmerkelijk hoe weinig informatie over 5G en over straling te vinden is. Je moet er moeite voor doen.
Die palen zie je steeds meer verschijnen. Net als windmolens ontsieren ze naar mijn smaak de ruimte. Het zal de mensen die hieraan veel aan verdienen een zorg zijn vermoedelijk.
De zestiger jaren. Ik kookte water in een fluitketel van de Hema. Het ding had een prijs gewonnen voor de vormgeving. In die tijd trok marketing samen op met nieuwe technische ontwikkelingen. Esthetische vormgeving was een poging de industrie te helpen hun producten te verkopen.

In die tijd bezocht ik als regisseur regelmatig de grafische afdeling van de NOS, een zelfstandige unit binnen het facilitair bedrijf. Een vriendelijke manager was daar de baas. Een nieuwe trend. Iedereen wilde aan het begin van zijn programma een grafische leader. Uitgevoerd met de computer met de nieuwste software.
Daarna raakte trucage in, dat was het einde. En eerlijk gezegd, veel van die leaders en bumpers waren schitterende kunstwerken. Het programma dat volgde stond daar meestal los hiervan.
Ik herinner me uit die tijd een programma over angsten die mensen hadden. De leader was heel griezelig, echte suspence. Ik dacht tijdens het kijken: dat wordt een spannende documentaire! Helaas was de rest daarna alles nuchter in kil licht. Een teleurstelling.

Bij het facilitair bedrijf van de NOS gingen de technische ontwikkelingen zo snel dat de meeste collega’s de grootste moeite hadden de bediening bij te benen. Na een maand waren de dure machines al verouderd!
Daarbij begonnen vorm en inhoud bijna ongemerkt in elkaar over te lopen. Op een dag zei een collega wie nu niet meegaat in de technische ontwikkelingen kan het verder wel vergeten.
Ik schrok even van die uitspraak. Want ja, wie wil achterblijven? Massale knieval voor techniek volgde. Dat was de toekomst.

Ik zag het voor mijn ogen gebeuren. In mijn educatief werk was voor mij techniek altijd een hulpmiddel. Maar na die trucages kreeg ik ook te maken met technische vooruitgang en steeds meer mogelijkheden.
Op een dag stond een nieuwe videorecorder in het leslokaal. Verrassend. Als gebruiker was mij niets gevraagd. Ook geen informatie toegespeeld. Voor mij werkte het oude ding prima, geen enkel probleem.
Het nieuwe ding barstte van de knoppen, toetsen en schakelaars. Onze technicus was trots. Toen ik zei dat al die snufjes voor mij niet nodig waren grijnsde hij. Jij bent niet de enige die hier werkt. Hij snoerde mij slim de mond. Zijn positie werd met de dag belangrijker.

Hoe snel is het allemaal gegaan! Weg met die lastige snoertjes, alles kan eenvoudig draadloos. Nieuwe onzichtbare straling boven op de bestaande, we zien het niet. We geloven snel dat het geen probleem is. 5G, straks 6G enz. Het gaat gewoon vanzelf. Wil heeft behoefte aan een rem?
Zo langzamerhand hangen vele duizenden satellieten boven ons hoofd die voor ons onzichtbaar hun werk doen. In het vliegtuig kan iedereen contact hebben met de hele wereld.
Ben je niet blij met deze ontwikkelingen? Je wordt een minderheid. Een kritische vraag of opmerking is lastig.

Tegenwoordig zijn zenders heel klein las ik. Ze kunnen eenvoudig je lichaam in. Ingespoten, ingeslikt ingenaaid. In China gebeurt dat: mensen staan ervoor in de rij.
Boze tongen beweren dat die prikrondes van wereldburgers veel wandelende antennes heeft opgeleverd. Het is zo vanzelfsprekend geworden dat ze bij voorbeeld in straatmeubilair bij verlichting worden verwerkt.
Ik zie geen serieuze weerstand tegen nieuwe technische ontwikkelingen die steeds maar sneller gaan. Dat iets in het voedsel komt is een kwestie van tijd. Misschien zit het er al in. Wie weet?

Artificial Intelligence is nu de trend. Ik had een abonnement op een website die aankondigde op ai over te gaan. Ik heb mij afgemeld met de reden dat dit wat mij betreft een verkeerde weg is. Iedereen holt als een kip zonder kop achter de techniek aan zonder zich te verdiepen in de de gevolgen op termijn.
Media gaan kritiekloos mee. Technische ontwikkelingen hebben het leven voor een groot deel al overgenomen.

Opnieuw kijk ik naar de mast met de kastjes. Die masten en palen gaan in de toekomst de kerktorens vervangen. Zonder dat je het weet kan straks met die nieuwe technieken ons denken worden gestuurd. Klik… en een gedachte of mening is weg. Onzichtbare communicaties volgen met de hersens. Het beste is zo leeg mogelijk te zijn zodat zinvol leven van buiten ingebracht kan worden. Ik hoor mezelf dan op dag zeggen die palen, die passen eigenlijk heel goed in de omgeving! Prachtig ook het ontwerp!